In paragraaf 1.3 van De Meeste Mensen Deugen zet Bregman de volgende redenering op.
Het idee dat de mens slecht is, is wijdverbreid.
Dat komt door het nieuws.
Want veel mensen lezen veel nieuws.
Het nieuws gaat vooral over slechte dingen.
De menselijke geest onthoud van nature slechte dingen makkelijk
De menselijke geest ziet van nature snel de slechte dingen
Dus het wereldbeeld van de mens bestaat al snel voor een groot deel uit slechte dingen. Of anders gezegd, de mens zijn kijk op de wereld is negatief.
In paragraaf 1.2 stelde Bregman dat hij zou gaan betogen dat de mens van nature een sterke voorkeur heeft voor het doen van het goede in noodsituaties. Met de redenering in paragraaf 1.3 lijkt hij te stellen dat in niet-noodsituaties de mens een zeker aanleg heeft om de wereld als slecht te zien (en daar naar te handelen). Ok, dus de score is nog steeds 1 tegen 999.
Dan nog een paar zaken die tegenstrijdig lijken en één zaak die een beetje kort wordt behandeld.
Bregman stelt dat het nieuws gaat over de uitzonderingen. Maar als iedereen gelooft dat de mens en de wereld slecht zijn, en dat is al meermaals zo gesteld in het boek, dan zouden de uitzonderingen juist de dingen moeten zijn als armoede neemt schrikbarend af, weer een week geen oorlog, en een inwoner van Broek aan Dijk mocht weer gewoon zijn mening verkondigen. Dan zou nieuws over weer een oorlog, weer een ramp, weer een onderdrukte mening juist oninteressant zijn. Dat wisten we immers al lang.
Bregman stelt dat de wetenschappen al eeuwen lang uitgaan van een slecht mensbeeld. Maar net zei Bregman dat het negatieve mens- en wereldbeeld door het nieuws kwam. Hadden ze eeuwen geleden dan ook al zoveel nieuws?
Bregman stelt dat het een cynische uitvlucht is wanneer mensen (wetenschappers) overal een egoïstisch motief veronderstellen. Maar ik vraag me af of al die nieuwe wetenschappelijke bevindingen en kaders ooit het probleem van het psychologisch egoïsme kunnen oplossen. Bregman stipt het kort aan, en noemt het een cynische uitvlucht als je elk gedrag egoïstisch noemt omdat het altijd op een bepaalde manier bijdraagt aan de doelen van de persoon zelf. Maar daarmee gaat hij volgens mij te gemakkelijk voorbij aan de echte moeilijkheid. De echte moeilijkheid is dat je nooit kunt uitsluiten dat bepaald gedrag niet eigenlijk een heel ander doel heeft dan dat je er aan toeschrijft. Hoe weet je bijvoorbeeld zeker dat al ons gedrag niet in het teken staat van het doorgeven van onze genen?
Desalniettemin, ik blijf benieuwd naar de rest van het boek. Ben benieuwd welk motief daar achter schuilt.